قندان تمام خاتم 22 سانتی اعلاء اثر استاد کروبی

قندان تمام خاتم ۲۲ سانتی اعلاء، اثری است که در آن استاد کروبی به یک ظرف پذیرایی، ابعادی بخشیده که نه کوچک است و نه بزرگ؛ ۲۲ سانتی، اندازه‌ای است که دست به راحتی آن را برمی‌دارد، از مهمانی به مهمان دیگر می‌چرخاند و روی هر میزی – از سفره هفت‌سین تا میز تحریر – جا می‌شود. اما آنچه این قندان را از هر ظرف چوبی و شیشه‌ای جدا می‌کند، عبارت «تمام خاتم» در نام آن است. استاد کروبی در این اثر، هیچ سطحی را بی‌خاتم نگذاشته است. بدنه، لبه‌ها، کف، و حتی داخل قندان جایی که هیچ‌کس جز خودتان نمی‌بیند با ظریف‌ترین مثلث‌های خاتم پوشانده شده است. مثلث‌های ریز از جنس آبنوس (مشکی عمیق)، گردو (قهوه‌ای سلطنتی)، فوفل (طلایی عسلی)، استخوان طبیعی (سفید عاجی) و برنج زرین، با چنان تراکمی کنار هم چیده شده‌اند که گویی قندان از یک تکه جواهر تراشیده شده است. «تمام خاتم» بودن یعنی این قندان، «پشت و رو» ندارد؛ از هر زاویه که به آن نگاه کنید – چه از بالا، چه از پایین، چه از بیرون و چه از درون – با یک اثر هنری تمام‌عیار مواجهید. واژه «اعلاء» نیز تأکیدی است بر بالاترین سطح کیفی؛ یعنی استفاده از مرغوب‌ترین قطعات چوب، بالاترین تراکم خاتم در هر سانتی‌متر مربع (حتی در انحنای داخلی و خارجی)، و پرداختی نهایی با حداقل ۸ لایه سیلر و روغن جلا که سطح را در برابر رطوبت شیرینی و گرد و غبار مقاوم کرده است.

قندان، در فرهنگ ایرانی، همیشه بیش از یک ظرف بوده است. جایی که شیرینی را در آن می‌چیدند، به نشانه خوشامد. استاد کروبی با این قندان تمام خاتم ۲۲ سانتی، این سنت را به سطحی تازه برده است. سایز ۲۲ سانتی، انتخاب هوشمندانه‌ای است؛ ظرفیت آن به اندازه‌ای است که بتوان چند نوع شیرینی یا میوه خشک را در کنار هم چید، بدون آنکه شلوغ یا خالی به نظر برسد. فرم قندان نیز ساده و در عین حال ارگونومیک طراحی شده؛ نه تاقچه‌های تزئینی اضافه دارد که جمع‌آوری گرد و غبار کند و نه لبه‌های تیزی که خطرآفرین باشد. تمام خاتم بودن، اما، ارزش این قندان را چند برابر کرده است. در دنیای امروز که بسیاری از ظروف خاتم، تنها یک روی تزئین شده دارند، استاد کروبی با تکمیل سطح داخلی و کف، نشان می‌دهد که برایش «دیده شدن» کافی نیست؛ او به «تمامیت» اهمیت می‌دهد. مجموعه شفقی این اثر را به کسانی پیشنهاد می‌کند که قندان را فقط یک وسیله نمی‌بینند. به کسانی که می‌خواهند مهمانشان، وقتی شیرینی برمی‌دارد، دستش روی خاتم بلغزد و ناخودآگاه بپرسد: «این را از کجا آورده‌ای؟». قندان تمام خاتم ۲۲ سانتی اعلاء، برای آن ساخته شده که سال‌ها بعد، وقتی از آن بیرون می‌آوری، هنوز مثل روز اول بدرخشد و یادت بیاورد که هنر اصیل، نیازی به تجمل اضافه ندارد؛ خودش تجمل است.