پیپ خاتم شیشی اعلاء کوچک اثر استاد خادم

پیپ خاتم شیشی اعلاء کوچک، اثری است که در آن استاد خادم هنر نفیس خاتم‌کاری را بر روی یک شیء کوچک و کاربردی یعنی پیپ پیاده کرده است. «شیشی» در هنر خاتم، به نوع خاصی از طراحی و برش اطلاق می‌شود که در آن مثلث‌های ریز خاتم از ظرافت و تراکم بیشتری نسبت به نمونه‌های معمولی برخوردارند. در این پیپ کوچک، سطح بدنه (معمولاً از چوب مرغوب مانند گردو یا آبنوس) با هزاران مثلث ریز از جنس آبنوس (مشکی عمیق)، گردو (قهوه‌ای سلطنتی)، فوفل (طلایی عسلی)، استخوان طبیعی (سفید عاجی) و فلزات برنجی (زرین) پوشانده شده است. این مثلث‌ها چنان فشرده و منظم در کنار هم چیده شده‌اند که سطح پیپ، در نگاه اول، بافتی یکدست و درخشان پیدا کرده است. واژه «اعلاء» در نام این اثر، تأکیدی بر بالاترین سطح کیفی است؛ یعنی مرغوب‌ترین قطعات چوب، بالاترین تراکم خاتم در هر سانتی‌متر مربع (حتی در انحنای کوچک بدنه پیپ)، و پرداختی نهایی با لایه‌های متعدد سیلر و روغن جلا که سطح را در برابر حرارت و رطوبت مقاوم کرده است. فرم پیپ، کلاسیک و ارگونومیک طراحی شده تا در کف دست جا بگیرد. کاسه پیپ (محل قرار گرفتن توتون) معمولاً از چوب گردوی ساده ساخته شده و با یک حلقه فلزی (برنج یا استیل) از بدنه خاتم جدا می‌شود.

پیپ خاتم شیشی اعلاء کوچک، گرچه یک وسیله کاربردی است (برای استعمال توتون)، اما به دلیل ظرافت و ارزش هنری‌اش، بیشتر به عنوان یک شیء کلکسیونی و دکوری نفیس در ویترین منازل، دفاتر کار و موزه‌های شخصی نگهداری می‌شود. سایز کوچک این پیپ (احتمالاً حدود ۱۰ تا ۱۵ سانتی‌متر)، آن را به گزینه‌ای ایده‌آل برای هدیه دادن به مدیران ارشد، هنرمندان، کلکسیونرها و علاقه‌مندان به صنایع دستی نفیس تبدیل کرده است. استاد خادم با دهه‌ها تجربه در خاتم‌کاری، می‌داند که کار روی سطوح کوچک و منحنی (مانند بدنه پیپ) چندین برابر دشوارتر از سطوح تخت و بزرگ است. با این حال، در این اثر، هیچ انحنایی ناتمام نمانده و هیچ سطح پنهانی بی‌خاتم رها نشده است. برخی مدل‌های این پیپ، دارای کلاهک جداشونده (از جنس برنج یا چوب) هستند تا از کاسه پیپ در برابر گرد و غبار محافظت شود. مجموعه شفقی این اثر نادر را به کسانی پیشنهاد می‌کند که از اشیای تکراری و صنعتی خسته شده‌اند. پیپ خاتم شیشی اعلاء کوچک، برای آن ساخته شده که هنر را نه فقط در قاب و بشقاب، که در ابعاد یک پیپ کوچک هم بشود لمس کرد و حس کرد که ظرافت، در هر اندازه‌ای ممکن است.